Utorak, 1 Decembra, 2020
Naslovnica Lifestyle Zdravlje Zašto je koronavirus toliko opasan za ljudski organizam?

Zašto je koronavirus toliko opasan za ljudski organizam?

Već smo se suočavali sa virusnim prijetnjama, uključujući pandemije, ali svijet se ne isključuje za svaku novu sezonu zaraze.

Šta je sa koronavirusom? Koji su hirovi njegove biologije koji predstavljaju jedinstvenu prijetnju našem tijelu i našem životu?

Majstor obmane
U ranim fazama infekcije virus je u stanju da zavara tijelo. Koronavirus se često širi u plućima i disajnim putevima, a opet naš imunološki sistem misli da je sve u redu.

“Ovaj je virus brilijantan, omogućava vam stvaranje fabrike virusa u nosu, a osjećate se dobro” kaže profesor Pol Laner sa Univerziteta u Kembridžu za BBC.

Ćelije našeg tijela počinju da oslobađaju hemikalije, zvane interferoni, nakon što ih virus otme, a to je signal upozorenja ostatku tijela i imunološkom sistemu. Ali, koronavirus ima “nevjerovatnu sposobnost” isključivanja ovog hemijskog upozorenja, kaže prof Laner, “čini to tako dobro da uopšte ne znate da ste bolesni”.

Takođe dodaje da kada u laboratoriji pogledate zaražene ćelije, ne možete reći da su zaražene, a opet testovi pokazuju da je virus prisutan.

Ponaša se po sistemu “pogodi i bježi”
Količina virusa u našem tijelu počinje da dosežei vrhunac dan prije nego što se pojave simptomi. Ali, potrebno je najmanje nedjelju dana prije nego što kovid-19 napreduje do tačke kada je ljudima potrebno bolničko liječenje.

Virus je poput opasnog vozača koji bježi s mesta događaja. On je prešao na sljedeću žrtvu mnogo prije nego što se osoba oporavi ili umre. Grubo zvuči, ali “virusu je svejedno” ako umrete, jer se već raširio, kaže profesor Laner.

To predstavlja ogroman kontrast sa originalnim virusom SARS koji je izbio 2002. Tada su ljudi bili najzarazniji u danima nakon što su oboljeli, pa ih je bilo lako izolovati.

Virus je nov, pa su naša tijela nespremna
Tokom 2009. godini postojali su ogromni strahovi zbog H1N1, odnosno svinjskog gripa. Međutim, pokazalo se da nije ni približno smrtonosan kako se očekivalo jer su starije osobe već imale određenu zaštitu.

Novi soj bio je dovoljno sličan onima sa kojima smo se susretali u prošlosti. Postoje još četiri ljudska korona virusa koja prouzrokuju simptome prehlade.

“Ovo je novo, tako da ne mislimo da tamo ima mnogo prethodnog imuniteta”, rekla je profesorka Trejsi Hasel sa Univerziteta u Mančesteru.

Novost Sars-CoV-2, kaže ona, može da bude “popriličan šok za vaš imunološki sistem”.

Ovaj nedostatak prethodne zaštite uporediv je sa onim kada su Evropljani sa sobom u Novi svijet poveli male boginje, sa smrtonosnim posljedicama, ističe profesorka.

Izgradnja imunološke odbrane od nule ozbiljan je problem za starije osobe jer se njihov imunološki sistem usporava. Učenje borbe protiv nove infekcije uključuje mnogo pokušaja i pogrešaka imunološkog sistema. A u starijoj dobi manje se stvaraju T-ćelije, temeljne komponente imunološkog sistema, pa je teže pronaći one koji mogu da se odbrane od koronavirusa.

Čini neobične i neočekivane stvari telu
Kovid-19 započinje kao bolest pluća, čak i tu radi neobične stvari i može da utiče na cijelo tijelo.

Profesor Mauro Đaka sa londonskog “King's College” kaže da su mnogi aspekti kovida-19 su “jedinstveni” za bolest, pa se zaista razlikuje od bilo koje druge uobičajene virusne bolesti.

On kaže da je virus više od pukog ubijanja plućnih ćelija, on ih “korumpira”. Viđeno je da se ćelije stapaju u masivne i neispravne ćelije, zvane sincicija, za koje se čini da se lijepe.

Profesor Đaka kaže da se pluća mogu regenerisati nakon teškog gripa, ali to se ne događa kod kovidom-19.

“To je prilično neobična infekcija”, rekao je profesor.

Zgrušavanje krvi također se neobično “pokvari tokom kovida, sa brojnim pričama ljekara koji ne mogu ući u krvotok pacijenta jer je odmah blokiran zgrušanom krvlju.

Zgrušavanje hemikalija u krvi je “od 200, 300 do 400 odsto više” od uobičajenog kod nekih pacijenata sa kovidom, kaže profesorka Beverli Hant sa londonskog “King's College”.

“Iskreno, u vrlo dugoj karijeri nikada nisam vidjela nijednu grupu pacijenata sa tako ljepljivom krvlju rekla je profesorka Hant.

Ovi faktori koji utiču na cijelo tijelo mogu da budu posljedica ćelijskih vrata kroz koja virus prolazi kako bi zarazio ćelije – zvane ACE2 receptori.

Nalaze se u cijelom tijelu, uključujući krvne sudove, jetru i bubrege, kao i pluća. Virus kod nekih pacijenata može prouzrokovati odbjeglu upalu, što imunološki sistem pretjerano pokreće, a ima štetne posljedice za ostatak tijela.

Gojaznost
Kovid-19 je gori ako ste gojazni, jer prevelik struk povećava rizik od potrebe za intenzivnom njegom ili smrti.

Ovo je neobično. Njegova jaka povezanost sa gojaznošću nešto je što nismo vidjeli kod drugih virusnih infekcija. Kod ostalih bolesti pluća, gojazne osobe često se bolje oporavljaju.

Čini se da je ovo specifičnost kovida i pandemijskog gripa, za razliku od običnog gripa, kaže profesor Sir Stiven O’ Rejli sa Univerziteta Kembridž.

Mehanizam koji stoji iza toga je da masnoće koje se talože u tijelu, u organima poput jetre, prouzrokuje metaboličke poremećaje koji izgledaju loše u kombinaciji sa koravirusom.

Gojazne osobe imaju veću vjerovatnoću da imaju viši nivo upale u tijelu i proteine koji mogu dovesti do zgrušavanja.

Izvor: BBC

- Advertisment -

Najnovije

Šveđanka optužena da je desetljećima držala sina u zatočeništvu

Sedamdesetgodišnja žena uhapšena je u Stockholmu zbog držanja sina u zatočeništvu 30 godina, rekli su policija i tužitelj u utorak.

Danski ministar izazvao bijes zbog izjava o muslimankama

Danski ministar izazvao je bijes među manjinskom muslimanskom zajednicom navodeći da bi imami i lideri te zajednice trebali javno podržati "pravo" žena...

Pripadnici SIPA-e izvršili pretrese u vezi sa proteklim izborima u Srebrenici

Pripadnici Državne agencije za istrage i zaštitu (SIPA) u utorak ujutru vrše pretrese se na području Tuzlanskog kantona i Srebrenice u vezi...