Srijeda, 27 Januara, 2021
Naslovnica Magazin Kultura 150 godina od rođenja Safvet-beg Bašagića

150 godina od rođenja Safvet-beg Bašagića

Safvet-beg Bašagić (pisao pod pseudonimom Mirza Safvet) rođen je 1870. godine i jedna je od najmarkantnijih ličnosti moderne bosanske i bošnjačke književnosti i začetnik bošnjačkog nacionalnog preporoda početkom 20. vijeka.

Osnivač je mnogih listova, časopisa i nacionalnih društava. Poznat je kao istaknuti pjesnik, prevoditelj, historičar i političar. Safvet-beg Bašagić je 1900. publicirao Kratku uputu u prošlost Bosne od 1463. do 1850., koja je sve do pojave knjige Geneza nacionalnog pitanja bosanskih Muslimana Muhamed Hadžijahića bila standard proučavanja historije Bošnjaka. 1894. godine odaziva se pozivu da učestvuje polaganju kamena temeljca Starčevićevom domu.

Bašagićeva kolekcija islamskih rukopisa i starih knjiga koja je u posjedu Bratislavske Univerzitetske biblioteke je dio UNESCO-vog programa Memory of the World Programme. Dio ove kolekcije je dostupan on-line posredstvom Svjetske digitalne biblioteke.

Rodna kuća Safvet-bega Bašagića u Nevesinju (Foto: Anadolija)

Safvet-beg Bašagić rođen je 6. maja 1870. godine u Nevesinju. Osnovnu školu pohađao je u Mostaru i Konjicu. 1882. godine porodica mu se preselila u Sarajevo, gdje je završio ruždiju, a od 1885. do 1895. pohađao je sarajevsku gimnaziju. Od 1895. do 1899. studirao je arapski i perzijski jezik na Bečkom univerzitetu. Nakon toga postaje profesor orijentalnih jezika na Zagrebačkom sveučilištu.

Poeziju je počeo pisati još kao učenik sarajevske gimnazije, a na studiju u Beču priredio je za štampu prvu zbirku pjesama (Trofanda iz hercegovačke dubrave), a tada piše i prve naučne radove i prikuplja građu za historiju Bosne. 1. maja 1900. godine pokreće zajedno sa Edhemom Mulabdićem i Osmanom Nuri Hadžićem list Behar.

Od 1900. godine radi kao profesor arapskog jezika na sarajevskoj Velikoj gimnaziji, sve do 1906. godine, kada biva otpušten, pod izgovorom da nije položio profesorski ispit.

Muški hor na prvoj “Gajretovoj” zabavi 1905. godine (Foto: Arhiv)

1903. osniva društvo Gajret, a potom i društva El-Kamer i Muslimanski klub. 1907. pokreće list Ogledalo, a godinu dana kasnije odlazi u Beč i pristupa izradi dokrtorske disertacije “Die Bosniaken und Hercegovcen auf dem Gebiete der islamischen Literatur” koju je odbranio 1910. godine i stiče stepen doktora ex linguis islamiticis.

Osim toga, Safvet-beg Bašagić prevodi tekstove njemačkih pjesnika (Heinrich Heine, Kraj tanahna šadrvana).

Iste godine izabran je za zastupnika u Bosanskom saboru i odmah potom, poslije smrti Ali-bega Firdusa, imenovan je za predsjednika Sabora. Na tom položaju ga je zatekao i slom Austro-ugarske Monarhije. Nakon rata, od 1919. godine radi kao kustos u Zemaljskom muzeju u Sarajevu sve do 1927. godine kada je umirovljen.

Umro je 9. aprila 1934. u Sarajevu i sahranjen u haremu Begove džamije.

Mezar Safvet-bega Bašagića u haremu Begove džamije u Sarajevu (Foto: Klix.ba)

Izvor: Magazinplus/Wikipedia

- Advertisment -

Najnovije

Norveška zatvara granice za svakoga ko ne živi u ovoj zemlji

Norveška će zatvoriti svoje granice za sve sem za najnužnije posjetioce, rekla je danas premijer Erna Solberg. “U praksi,...

Pariz: Ukraden nakit vrijedan pola miliona eura

Tim pljačkaša sa sjekirama upao je u trgovinu nakitom u Parizu i ukrao nakit vrijedan gotovo 500.000 eura, saopćili su izvori bliski...

Petev zvanično predstavljen kao novi selektor bh. fudbalske reprezentacije

Bugarin Ivaylo Petev danas je u Nogometnom/Fudbalskom savezu Bosne i Hercegovine i zvanično predstavljen kao novi selektor “A“ reprezentacije.

Protest grupe navijača ispred Nogometnog saveza BiH (video)

Grupa navijača, članova skupine ''BH Fanaticos'', okupila se danas ispred Nogometnog saveza Bosne i Hercegovine uoči predstavljanja novog selektora bh. reprezentacije Ivayla Peteva.